Szlakiem bakterii od niewielkiej zmiany do zapalenia okostnej

Szlakiem bakterii od niewielkiej zmiany do zapalenia okostnej

Podstawową przyczyną próchnicy – prowadzącej z kolei do zapalenia miazgi wypełniającej komorę oraz kanały zęba – są bakterie żyjące w obszarze jamie ustnej. Do wyjątkowo „próchnicotwórczych” patogenów kwalifikuje się gatunki Streptococcus mutans, Streptococcus gordonii oraz Fusobacterium nucleatum, w niższym zakresie – Lactobacillus spp. oraz Actinomyces spp. W wspierających warunkach bakterie te przyłączają się do szkliwa i realizują swoje szkodliwe działanie – w czasie procesu metabolizowania węglowodanów zaczynają produkować kwasy organiczne, jakie systematycznie niszczą szkliwo. Działanie to określamy demineralizacją.

Poziom pierwszy – atak na twarde tkanki zęba

Pokrywające koronę zęba szkliwo jest prawie w całości wykonane z nieodnawialnych składników nieorganicznych, a konkretnie – z kryształów hydroksyapatytu. Między kryształami znajdują się pory – niewielkie przestrzenie zapełnione składnikami organicznymi i wodą (stanowiącą 2-4% szkliwa). Pod wpływem kwasów kryształy podlegają rozpuszczeniu, jednak pory stają się zdecydowanie większe. W ten oto sposób występują otwarte drzwi zmierzające w głębię zęba, jakimi postępują rozmaite szczepy bakterii.

Po złamaniu pierwszej linii obrony (szkliwa) drobnoustroje trafiają do zębiny – twardej tkanki tworzącej wewnętrzną budowę zęba. Niestety, zębina jest o znacznie mniej odporna aniżeli szkliwo, co wynika z jej indywidualnej struktury (aż 30% tej tkanki stanowią elementy nieorganiczne, a wyłącznie 70 – kryształy hydroksyapatytów). Dodatkowo przez całą grubość zębiny – od jamy zęba do granicy ze szkliwem – występują kanaliki zębinowe. To oczywiście nimi bakterie przedostają się do miazgi oraz powodują jej stan zapalny.

Krok drugi – kolonizacja wnętrza zęba

Jak rozumiemy, miazga to drobna, galaretowata tkanka dokładnie wypełniająca komorę zęba oraz kanały korzeniowe. Objętościowo jest jej mało, jest jednakże niezwykle bogato unerwiona oraz unaczyniona. Miazga odgrywa w zębie przede wszystkim rolę odżywczo-czuciową – poprzez sieć naczyń krwionośnych dostarcza tlen oraz rozmaite substancje do zębiny i reaguje bólem na niekorzystny wpływ elementów bakteryjnych, termicznych, mechanicznych oraz chemicznych.

Dla bakterii miazga jest doskonałą pożywkę. W zakażonej wirusami tkance pierw powstają ogniska martwicy wywołane zamknięciem świateł naczyń krwionośnych. W dalszej kolejności – pod wpływem oddziaływania bakterii beztlenowych – dochodzi do gnilnego rozpadu miazgi, inaczej do powstawania zgorzeli. Składające się na miazgę białka, cukry i ciała tłuszczowe ulegają różnorodnym procesom chemicznym, w wyniku jakich tworzy się brunatnozielona, cuchnąca masa zgorzelinowa, dokładnie uzupełniająca komorę oraz kanały korzeniowe.

Krok trzeci – wędrówka poza korzeń

W następnym etapie bakterie z martwej miazgi przedostają się przez otwór w szczycie korzenia, wywołując stan zapalny kości i tkanek miękkich. Wynikiem ich działania może być zainfekowanie tkanek okołozębowych, uszkodzenie kości dookoła korzenia zęba, zapalenie okostnej, powstawanie ropni, przetok, ziarniaków oraz torbieli. W pewnych wypadkach bakterie zgorzeli przedostają się do krwioobiegu oraz zarażają tak głębokie narządy, jak nerki, serce, mózg oraz stawy.

Artykuł powstał we współpracy z http://www.konin-protetyka.pl

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

CommentLuv badge

We use cookies to ensure that we give you the best experience on our website. If you continue to use this site we will assume that you are happy with it. Ok